Kompleksowe badanie klasyfikacji argumentów opartej na dużych modelach językowych (LLM): od Llama przez DeepSeek po GPT-5.2.

Dr Andrzej Tomski jest jednym ze współautorów tego artykułu naukowego

Doktor nauk matematycznych, pracownikiem badawczo-dydaktycznym Instytutu Matematyki Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Specjalizuje się w matematyce stosowanej, procesach stochastycznych, biomatematyce, analizie danych, sztucznej inteligencji oraz metodach obliczeniowych. W swojej działalności naukowej łączy zagadnienia matematyczne, informatyczne i statystyczne, uczestnicząc w interdyscyplinarnych projektach badawczych z zakresu nauk ścisłych, biologicznych i informatycznych.

Lecznictwo uzdrowiskowe w ujęciu nauk o zdrowiu i psychologii: profile terapeutyczne i lecznicze, organizacja systemu lecznictwa, dobrostan psychiczny i emocjonalny pacjentów

Prof. dr hab. Zbigniew Tarkowski jest jednym z autorów tego artykułu oraz wykładowcą WSB-NLU.

Autor wielu monografii dotyczących osób z zaburzeniami mowy, wydanych w języku polskim i angielskim. Jest zwolennikiem interdyscyplinarnych badań oraz podejścia strukturalno-systemowego i zarazem holistycznego. Jest autorem pierwszych polskich testów rozwoju języka oraz programów stymulacyjno-terapeutycznych, które są szeroko stosowane. Jako doświadczony terapeuta propaguje łączenie teorii z praktyką oraz współpracę przedstawicieli nauk medycznych, humanistycznych i społecznych.

Phases in the response to stress caused by the COVID pandemic and changing views on breaking COVID restrictions in Polish diaries from the pandemic period

Dr hab. Danuta Wolska, prof. WSB-NLU jest jedną z autorek tego artykułu.

Doktor habilitowany nauk społecznych w dyscyplinie pedagogika oraz wykładowca WSB-NLU. Od 1990 roku związana z Katedrą Pedagogiki Specjalnej w Krakowie, a od 2017 roku profesor nadzwyczajny Uniwersytetu Pedagogicznego w Krakowie. W latach 2017-2021 była dyrektorem Instytutu Pedagogiki Specjalnej oraz koordynatorką (po stronie polskiej) programu badawczego VEGA. Organizuje międzynarodowe konferencje poświęcone m.in. autyzmowi, zespołowi Aspergera i złożonym niepełnosprawnościom oraz uczestniczy w projektach międzynarodowych i unijnych, w tym Erasmus+. Jest członkiem zarządu stowarzyszenia „Ognisko”, wspierającego osoby dorosłe z niepełnosprawnością intelektualną i złożonymi niepełnosprawnościami.

The value of responsibility in psychotherapy

Dr Katarzyna Marchewka jest jedną z autorek tego artykułu.

Wykładowca WSB-NLU i pracownik badawczo-dydaktyczny. Jej główne zainteresowania naukowe obejmują pomoc psychologiczną, psychoterapię (zwłaszcza poznawczo-behawioralną), psychologię międzykulturową, historię myśli psychologicznej, etykę zawodu psychologa oraz zagadnienia z pogranicza psychologii i filozofii.

Prowadzi gabinet psychoterapii poznawczo-behawioralnej, w ramach którego oferuje pomoc psychologiczną i psychoterapię.

Gerontopsychologia: rola nowoczesnych technologii w poprawie jakości życia osób starszych

dr Aleksandra Patyk-Rybka - Psycholog, trener rekomendowany przez Polskie Towarzystwo Psychologiczne, psychoterapeuta oraz wykładowca WSB-NLU. Przez 18 lat pracowała w służbie zdrowia we Wrocławiu, wspierając pacjentów i ich rodziny oraz prowadząc poradnię psychologiczną.

dr Ewelina Sobocha - Doktor nauk o zdrowiu (dziedzina nauk społecznych), pedagog - oligofrenopedagog, edukator seksualny, psycholog oraz wykładowca WSB-NLU. Pracuje z osobami z niepełnosprawnością intelektualną i prowadzi szkolenia z zakresu seksualności. Jej zainteresowania naukowe obejmują funkcjonowanie psychospołeczne, seksualność oraz komunikację i budowanie relacji.

mgr Maria Wiśniewska - Wykładowca WSB-NLU, opiekun praktyk na kierunku psychologia oraz koordynator Szkoły Psychoterapii Poznawczo-Behawioralnej WSB-NLU, odpowiedzialna za organizację i nadzór nad procesem kształcenia przyszłych terapeutów.

Neurocognitive functions in cardiovascular disease

Dr Adrianna Othmani jest jedną z autorek tego artykułu.

Doktor nauk medycznych i nauk o zdrowiu, magister psychologii o specjalności psychologia kliniczna i osobowości, psycholog transportu oraz adiunkt w Wyższej Szkole Biznesu - National Louis University z siedzibą w Nowym Sączu na Wydziale Informatyki i Nauk Społecznych. Opiekun Psychologicznego Koła Naukowego funkcjonującego przy WSB-NLU.

Zachowania związane z alkoholem a ryzyko spowodowania wypadków drogowych: badanie kierowców po utracie uprawnień do prowadzenia pojazdów

Publikacja naukowa koncentruje się na ocenie, w jaki sposób określone, ryzykowne zachowania związane z używaniem alkoholu przekładają się na prawdopodobieństwo spowodowania wypadku drogowego. Autorzy, opierając się na badaniu 249 kierowców, analizują m.in. prowadzenie pojazdu po alkoholu, skłonność do agresji oraz trudności w funkcjonowaniu zawodowym i społecznym, traktowane jako potencjalne wskaźniki nasilonych problemów alkoholowych. Zestawienie wyników osób po utracie prawa jazdy i udziale w kursie reedukacyjnym z kierowcami bez takiej historii umożliwia identyfikację zachowań najsilniej powiązanych z podwyższonym ryzykiem zdarzeń na drodze i wskazuje obszary kluczowe dla profilaktyki oraz działań resocjalizacyjnych.

Artykuł porusza temat perimenopauzy i menopauzy jako naturalnych, lecz wciąż silnie tabuizowanych etapów życia kobiety. Autorki pokazują biologiczne, psychiczne i społeczne aspekty tych procesów, opisując typowe objawy, ich wpływ na funkcjonowanie emocjonalne, zdrowie oraz codzienne role kobiet. Zwracają uwagę na znaczenie edukacji, normalizowania doświadczeń i dostępu do rzetelnego wsparcia medycznego oraz psychologicznego, podkreślając, że sposób przeżywania menopauzy jest zindywidualizowany i silnie zależny od kontekstu kulturowego i społecznego.

Wolność religijna w miejscu pracy. Teoria, empiria, praktyka

Wolność religijna jest fundamentalnym prawem człowieka, jednak jej realizacja w miejscu pracy stwarza poważne wyzwania w coraz bardziej kulturowo i religijnie zróżnicowanym środowisku zawodowym. Niniejsza monografia analizuje to prawo w wymiarze historycznym, prawnym i empirycznym, ze szczególnym uwzględnieniem polskiego rynku pracy na tle standardów europejskich.

Książka łączy analizę teoretyczną i historyczną z wynikami dwóch komplementarnych badań empirycznych przeprowadzonych w 2024 i 2025 roku. Badanie z 2024 r. z perspektywy pracowników ujawniło skalę autocenzury oraz trudności w zgłaszaniu potrzeb religijnych. Ogólnopolskie badanie pracodawców z 2025 r. (CBOS na zlecenie Uniwersyteckiego Centrum Badań Wolności Religijnej UKSW) pokazało wysokie deklaratywne poparcie dla wolności religijnej przy jednoczesnej minimalnej aktywności praktycznej i braku sformalizowanych procedur dostosowawczych. Na tej podstawie autorka identyfikuje oryginalny polski model „biernej tolerancji”, charakteryzujący się dominacją postawy „neutralności przez dystans”.

Monografia wskazuje kierunki stopniowej ewolucji tego modelu w obliczu prognozowanego wzrostu różnorodności religijnej po 2026 roku. Proponuje proste, proporcjonalne i inkluzywne narzędzia dla pracodawców, organizacji HR oraz ustawodawcy. Praca stanowi oryginalny, interdyscyplinarny wkład w dyskusję nad równowagą między wolnością sumienia i religii a efektywnym funkcjonowaniem organizacji. 

Monografia to zbiór artykułów naukowców i praktyków, którzy wspólnie opisują rozwój wiedzy i rozwiązań wspierających osoby w spektrum autyzmu (ASD) w Polsce. Powstała jako efekt konferencji „Spektrum Różnic i Wyjątkowości”, zorganizowanej w Skawinie przy współudziale i patronacie naukowym WSB-NLU w Nowym Sączu. Publikacja koncentruje się na neuroróżnorodności oraz wykorzystaniu nowych technologii, w tym AI, w diagnozie, terapii, edukacji włączającej i komunikacji alternatywnej. Tom I ma charakter teoretyczny i obejmuje m.in. zagadnienia ASD i ADHD, możliwości oraz ograniczenia AI, a także perspektywę prawną wsparcia w szkołach.

Tom II to zbiór tekstów praktyków i naukowców, którzy na co dzień wspierają osoby w spektrum autyzmu w edukacji, terapii i opiece w różnych placówkach. Publikacja pokazuje wdrożenia innowacji technologicznych, metodycznych i organizacyjnych, a AI przedstawia jako naturalny etap rozwoju narzędzi wspomagających komunikację (AAC) - z dużym potencjałem personalizacji i interakcji. Autorzy opisują konkretne rozwiązania, sposoby adaptacji do indywidualnych potrzeb, napotykane bariery oraz realne efekty działań. Całość konsekwentnie opiera się na paradygmacie neuroróżnorodności i języku inkluzywnym, podkreślając podmiotowość osoby, a nie wyłącznie diagnozę. To inspiracja i praktyczne kompendium dla nauczycieli, terapeutów, opiekunów i osób decyzyjnych - z przykładami dobrych praktyk oraz rekomendacjami zmian systemowych.

Publikacja naukowa „A multisite study of the overlap between symptoms and cognition in schizophrenia”, opublikowany w The Canadian Journal of Psychiatry, przedstawia wieloośrodkowe badanie (Kanada i Australia) analizujące, jak konkretne objawy schizofrenii wiążą się z określonymi obszarami funkcjonowania poznawczego. W badaniu 198 pacjentów oceniono baterią testów poznawczych MATRICS oraz skalą objawów PANSS, a następnie sprawdzono, które objawy najtrafniej przewidują profile trudności poznawczych. Wyniki pokazują, że najsilniej powiązane z deficytami poznawczymi są objawy negatywne - m.in. „brak spontaniczności i płynności rozmowy” wiązał się z pamięcią werbalną i uczeniem się, a „spowolnienie psychoruchowe” z uwagą wzrokową i pamięcią roboczą. Współautorem publikacji jest dr Rafał Skiba - wykładowca, psycholog i neuronaukowiec poznawczy.

To opracowanie przedstawia problemy i potrzeby rodzin wychowujących dzieci z niepełnosprawnością w świetle badań z psychologii i pedagogiki specjalnej. Treści ułożono zgodnie z etapami rozwoju dziecka – od narodzin po dorosłość. Opisano potrzeby dziecka w każdym okresie oraz zadania, jakie stoją przed rodzicami we współpracy z profesjonalistami. Zawarto także wskazówki dotyczące dbania o własne zdrowie fizyczne, psychiczne, społeczne i duchowe, podkreślając, że dobrostan rodziny stanowi fundament rozwoju dziecka.

Współczesne społeczeństwo stoi przed wyzwaniami związanymi z zapewnieniem równego dostępu do wsparcia psychologicznego dla wszystkich grup społecznych, w tym osób należących do społeczności LGBT+.

To jedno z najnowszych i najbardziej kompleksowych opracowań w Polsce, które pokazuje, jak AI może realnie wspierać diagnostykę, terapię i edukację osób ze spektrum autyzmu. Dokument powstał w oparciu o analizę najnowszej literatury naukowej, praktyk terapeutycznych, doświadczeń z konferencji branżowych oraz rekomendacji ekspertów z różnych dziedzin.

Wyższa Szkoła Biznesu – National Louis University w Nowym Sączu współtworzyła ogólnopolski raport „Cyfrowa transformacja w szkolnictwie wyższym”, przygotowany przez Radę ds. EdTech Konfederacji Lewiatan. To jedno z najważniejszych opracowań dotyczących wykorzystania sztucznej inteligencji (AI) w polskim szkolnictwie wyższym. 

W obliczu katastrof naturalnych, takich jak powodzie, badania nad ludzką psychiką oraz zdolnością do przetrwania i adaptacji po traumatycznych wydarzeniach stają się niezwykle ważne. Naukowcy z Wyższej Szkoły Biznesu - National Louis University oraz Szkoły Głównej Handlowej przeprowadzili badania mające na celu ocenę poziomu rezyliencji wobec traumy u osób poszkodowanych powodzią na pasie pogranicznym Polsko-Czeskim w 2024 roku. 

Resocjalizacja w Polsce nabiera znaczenia w obliczu wzrostu przemocy i przestępczości dotykającej m.in. pracowników ochrony zdrowia, nauczycieli i urzędników. Na to wyzwanie odpowiada monografia dr Joanny Felczak i Barbary Wilamowskiej, poświęcona psychologicznym i kryminologicznym czynnikom wpływającym na przestępczość oraz kierunkom działań ograniczających szkody społeczne. Autorki oparły badania na 40 pogłębionych wywiadach, analizie akt spraw i testach psychologicznych, tworząc typologię sprawców pod kątem ich potencjału do resocjalizacji. Projekt został zrealizowany we współpracy z Wyższą Szkołą Biznesu – National Louis University (WSB-NLU) i Małopolskim Stowarzyszeniem Probacja, a materiał badawczy liczył blisko 3000 stron.

Dynamiczny rozwój technologii cyfrowych i sztucznej inteligencji wpływa na sposób funkcjonowania współczesnego marketingu oraz kształtuje nowe kanały komunikacji z konsumentami. W tym kontekście w czasopiśmie European Research Studies Journal ukazał się artykuł pt. „Next Generation Marketing Channels: Typology, Strategic Implications, and the 6V Framework”, autorstwa dr Sebastiana Zupoka i mgr Michała Kapały z Wyższej Szkoły Biznesu – National Louis University. Publikacja prezentuje koncepcję 6V Framework, która pozwala na analizę i ocenę kanałów marketingowych nowej generacji, takich jak voice commerce, immersive AR/VR, retail media networks czy platformy Web3. Autorzy podkreślają, że zrozumienie tych procesów ma kluczowe znaczenie dla menedżerów i liderów podejmujących decyzje strategiczne w zmieniającym się świecie cyfrowym.

W publikacji przeprowadzono analizę prawnoporównawczą polskich regulacji dotyczących zbiórek publicznych, statusu organizacji pożytku publicznego, mechanizmu przekazywania 1% podatku, loterii fantowych oraz crowdfundingu donacyjnego. Autor przedstawia propozycje rozwiązań, które mogą być pomocne przy zmianach prawa w zakresie administracyjnoprawnych aspektów działalności filantropijnej. Książka stanowi wartościowe źródło wiedzy dla naukowców, studentów, praktyków administracji publicznej i osób zaangażowanych w działalność dobroczynną.